Portugalska policja będzie mieć paralizatory.

Rada Ministrów przyjęła uchwałę upoważniającą Sekretariat Generalny Ministerstwa Administracji Wewnętrznej (MAI) do zaciągania zobowiązań wieloletnich oraz ponoszenia wydatków na zakup dodatkowych 1 500 elektrycznych urządzeń obezwładniających (tzw. taserów) dla Gwardii Narodowej Republikańskiej (GNR) i Policji Bezpieczeństwa Publicznego (PSP). Wartość zamówienia ma wynieść 4,3 mln euro, powiększone o VAT, z planowanym ujęciem wydatku w 2026 r.

Z informacji przekazanej przez MAI wynika, że zakup taserów ma służyć wzmocnieniu zdolności prewencyjnych i operacyjnych formacji PSP oraz GNR, tak aby funkcjonariusze dysponowali dodatkowymi narzędziami działania w sytuacjach podwyższonego ryzyka.

Resort podkreśla jednocześnie, że sposób, w jaki te nieśmiercionośne urządzenia elektryczne zostaną rozdysponowane, pozostaje sprawą ściśle operacyjną. Oznacza to, że to same siły bezpieczeństwa mają wypracować strategię dystrybucji, a MAI nie ponosi odpowiedzialności za przebieg tego procesu.

MAI przypomina także, że PSP i GNR otrzymały wcześniej 393 tasery w latach 2017 i 2019, w ramach Ustawy o Programowaniu Infrastruktury i Wyposażenia Sił i Służb Bezpieczeństwa (LPIEFSS). Od tamtego czasu - jak zaznacza ministerstwo - nie dokonywano kolejnych zakupów tego typu urządzeń.

Według resortu kierowanego przez Luísa Nevesa, stosowanie elektrycznych urządzeń obezwładniających przez służby opiera się przede wszystkim na zasadzie proporcjonalności oraz na koncepcji stopniowania użycia siły. MAI wskazuje, że tasery mają zapewnić funkcjonariuszom PSP i GNR technicznie skuteczną alternatywę pomiędzy oddziaływaniem werbalnym a sięgnięciem po skrajny środek, jakim jest użycie śmiercionośnej siły, przy czym nadrzędnym celem ma być ochrona podstawowego prawa do nietykalności fizycznej i życia.

Ministerstwo dodaje, że elektryczne urządzenia obezwładniające umożliwiają większą kontrolę i hamowanie zachowań agresywnych, a przy tym wiążą się z niższym ryzykiem śmiertelnych następstw.

W praktyce znaczenie ma nie tylko sam zakup, lecz również sposób wdrożenia: procedury, szkolenia oraz zasady kwalifikowania sytuacji, w których dopuszczalne jest użycie tasera. Standardem jest też zapewnienie, by funkcjonariusze potrafili ocenić ryzyko medyczne i środowiskowe, a także by po użyciu urządzenia możliwe było szybkie udzielenie pomocy osobie obezwładnionej.

Istotnym elementem towarzyszącym wprowadzaniu elektrycznych urządzeń obezwładniających pozostaje także kontrola i rozliczalność: prowadzenie ewidencji użyć, analiza zdarzeń oraz wewnętrzny nadzór nad zgodnością działań z zasadą proporcjonalności i stopniowania siły. Takie mechanizmy sprzyjają temu, by narzędzie, które ma ograniczać skutki interwencji, było stosowane w sposób przewidywalny i zgodny z przyjętymi standardami.